2023-cü ildə PPT-də (w Ən Yaxşı Alternativlər) Musiqini necə əlavə etmək olar

Bir çox onlayn axın xidmətləri zəhlətökən reklamların qarşısını almaq üçün sizdən üzvlük haqqını ödəməyi tələb etdiyinə görə, siz onlayn musiqi oxutmağı və ya onu Mp3 kimi endirməyi və onu aşağıdakı addımlarla slaydlarınıza daxil etməyi seçə bilərsiniz:

Mədəniyyət

Azərbaycanın zəngin musiqi sənəti çoxəsrlik inkişaf tarixinə malikdir. Bu musiqi haqqında ilk məlumatlar arxeoloji qazıntılar zamanı əldə edilən bir sıra abidələrdən, Qobustan (e.ə. XVIII-III minilliklər) və Gəmiqaya (e.ə. III-I minilliklər) qaya rəsmlərindən alınmışdır. “Kitabi Dədə Qorqud”da (VII əsr), Nizaminin, Füzulinin əsərlərində orta əsrlərin musiqi həyatı, musiqi janrları, musiqi alətləri barədə zəngin məlumat verilmişdir. Azərbaycanın Səfiəddin Urməvi (XIII əsr), Əbdülqadir Marağai (XIV əsr), Mirzəbəy (XVII əsr), Mir Möhsün Nəvvab (XIX əsr) kimi məşhur alimlərinin risalələrində orta əsr musiqi mədəniyyətinin, ifaçılığının yüksək inkişaf səviyyəsi açıqlanmış, Azərbaycan musiqisinin nəzəri problemləri işlənilmişdir.

İlk yazılı ədəbi abidəmiz olan “Kitabi-Dədə Qorqud” dastanında musiqi ilə bağlı bir sıra parçaların mövcudluğu, dastan boyunca müxtəlif musiqi alətlərinin adlarının çəkilməsi musiqimizin qədimliyinə əyani sübutdur.

İlk yazılı musiqi risalələrimiz isə XIII əsrə aiddir. XIII-XV əsrlərdə Yaxın və Orta Şərqin musiqi-nəzəri fikrinin inkişafı məhz Azərbaycanın iki böyük alimi və musiqiçisi Səfiəddin Urməvi (1217-1294) və Əbdülqadir Marağainin (1353-1435) adları ilə bağlıdır. Urməvinin yazdığı “Kitab əl-Ədvar” və “Şərəfiyyə” risalələri Azərbaycanda musiqi elminin əsasını qoymuş və onun gələcək inkişafı üçün zəmin yaratmışdır. O, musiqi elminə “Sistemçilik” məktəbinin yaradıcısı kimi, tabulaturanın banisi kimi daxil olmuşdur. Urməvinin yaratdığı musiqi sistemi, not cədvəli o dövrün ən kamil not sistemi və tabulaturası idi.

Marağaidən sonra yaranmış risalələrdə Şərq musiqi nəzəriyyəsinin əsasını təşkil edən bir çox mürəkkəb nəzəri problemlər artıq qoyulmamış və qismən qoyulmuşsa da, müxtəlif variantlarda əvvəlkilərin təkrarı olmuşdur. Bu risalələrin əsas dəyəri isə onların təcrübi əhəmiyyətində idi. Bu dövrün risalələrindən Marağainin kiçik oğlu Əbdüləziz Çələbinin “Nəqavətil Ədvar” risaləsini və onun oğlu Mahmud Çələbinin “Məqasid əl-Ədvar” əsərini göstərmək olar.

XVII əsrin əvvəllərində Cənubi Azərbaycanda yaranmış maraqlı risalələrdən biri də Mirzə bəyin “Musiqi haqda” risaləsidir.

XIX yüzilin axırlarından etibarən Azərbaycanın bir sıra şəhərlərində musiqi məclisləri, cəmiyyətləri, dərnəkləri təşkil olunur (Şamaxıda Mahmud Ağanın, Şuşada Xarrat Qulu Məhəmməd oğlunun, Mir Möhsün Nəvvabın, Bakıda Məşədi Məlik Mənsurovun). XIX yüzilin 80-ci illərində M.M.Nəvvab məşhur xanəndə Hacı Hüsü ilə birgə yaratdığı “Musiqiçilər məclisi”ndə musiqinin estetik problemləri, ifaçılıq, muğam sənəti müzakirə olunurdu. Məclisə məşhur xanəndə və sazəndələr Məşədi Cəmil Əmirov, İ.Abdullayev, S.Şuşinski, Sadıxcan və b. daxil idi. Şuşa vokal sənətinin görkəmli nümayəndələrindən Xarrat Qulunun tələbəsi Hacı Hüsü idi. O, muğamları bilən müsiqişünas və alim olmuş, bir sıra muğamları təkmilləşdirmiş, yeni muğamları yaratmışdır. Mirzə Sadıq Əsəd oğlu (Sadıqcan) XIX yüzilin böyük tar ustadı olmuş, tarı rekonstruksiya etmiş və müasir tarın yaradıcısı olmuşdur. Məşədi Zeynal, Məşədi Cəmil Əmirov, Şirin Axundov, Qurban Primov bu məktəbin davamçılarıdır.

Dünyada bir neçə şəhər var ki, musiqi onun hər daşına, qalasına, ab-havasına hopmuşdur. Belə şəhərlərdən Avstriyanın Vyana, İtaliyanın Neapol, Azərbaycanın da Şuşa şəhəridir. Hətta xalq arasında məşhur kəlam var ki, “Şuşada körpələr bələkdə belə muğam üstündə ağlarlar”.

Şuşa Qafqazın konservatoriyası təbirini və təyinini haqlı olaraq qazanmışdır. Şuşa Konservatoriyasının parlaq nümayəndələri dünyanın bütün qitələrində Azərbaycan musiqisini ləyaqətlə təmsil edərək ona şöhrət gətirmişlər. Şuşa Mir Möhsün Nəvvabın, Xarrat Qulunun, Hacı Hüsünün, Sadıxcanın, Məşədi İsinin, Əbdülbağı Zülalovun, Cabbar Qaryağdıoğlunun, Keçəci oğlu Məmmədin, Məşədi Məmməd Fərzəliyevin, İslam Abdullayevin, Seyid Şuşinskinin, Bülbülün, Zülfi Adıgözəlovun, Xan Şuşinskinin, Məşədi Cəmil Əmirovun, Qurban Pirimovun, bəstəkarlardan Üzeyir Hacıbəyovun, Zülfüqar Hacıbəyovun, Fikrət Əmirovun, Niyazinin, Əfrasiyab Bədəlbəylinin, Soltan Hacıbəyovun, Əşrəf Abbasovun, Süleyman Ələsgərovun, müğənni Rəşid Behbudovun vətənidir. Bu hələ Şuşa musiqiçilərinin tam siyahısı deyil.

XX yüzilin əvvəllərində ictimai-siyasi və mədəni yüksəliş şəraitində Ü.Hacıbəyov müasir Azərbaycan professional musiqi mədəniyyətinin əsasını qoydu və şifahi ənənəli milli sənətlə bəstəkar yaradıcılığının sintezini yaratdı. Bu da Şərq və Qərb mədəniyyətlərinin fəal qarşılıqlı təsirinə səbəb oldu. 1908-ci ildə Ü.Hacıbəyov H.Z.Tağıyevin teatrında qoyduğu “Leyli və Məcnun” operası ilə təkcə Azərbaycan operasının deyil, bütün müsəlman Şərqində opera sənətinin əsasını qoydu, muğam-opera janrının yaradıcısı oldu. Azərbaycan dinləyicisi üçün yeni janrın qavranılmasında çətinlik olacağını dərk edən Ü.Hacıbəyov Füzulinin “Leyli və Məcnun” poemasına və xalq musiqi janrlarına (muğam, mahnı, rəqs) müraciət etmiş, dövrün əhval-ruhiyyəsi, xalqın mənəvi tələbləri ilə səsləşən səhnə əsəri yaratmışdır.

Hacıbəyovun digər məşhur operettası “O olmasın, bu olsun” 1919-cu ildə Yaltada, ikinci dəfə 1956-cı ildə “Azərbaycanfilm” kinostudiyasında ekranlaşdırılmışdır. Ü.Hacıbəyov Azərbaycanda musiqili komediya janrının da yaradıcısıdır. Sosial məişət mövzulu musiqi komediyalarında (“Ər və arvad”, 1910; “O olmasın, bu olsun”, 1911; “Arşın mal alan”, 1913) bəstəkar xalq mahnıları və rəqs musiqisinə əsaslanmışdır. Onun “Arşın mal alan” musiqili komediyası (1913-cü ildə tamaşaya qoyulub) xüsusilə geniş şöhrət qazanmışdır. Əsər ingilis, alman, Çin, ərəb, fars, polyak, Ukrayna, belorus, gürcü və s. (70 yaxın) dillərə tərcümə edilmiş, Moskva, İstanbul, Nyu-York, Paris, London, Tehran, Qahirə, Pekin, Berlin, Varşava, Sofiya, Budapeşt, Buxarest və s. yerlərdə, 120 teatrın səhnəsində tamaşaya qoyulmuş, dəfələrlə ekranlaşdırılmışdır (1916-1917-ci illərdə Bakıda 30-cu illərdə ABŞ-da, 1945 və 1960-cı illərdə Sovet Azərbaycanında). Baş rolun ifaçısı müğənni Rəşid Behbudova (1915-1989) bu əsər dünya şöhrəti gətirmişdir.

XX əsrin 30-cu illəri Azərbaycan musiqisinin yeni yüksəliş dövrü kimi səciyyələnir. Bu illərdə Azərbaycan Dövlət Konservatoriyası (1921), yeni ifaçılıq kollektivləri, simfonik orkestr (1920, hazırda Ü.Hacıbəyov ad. Azərbaycan Dövlət Simfonik Orkestri), xor (1926), ilk notlu Xalq Çalğı Alətləri Orkestri (1931), rəqs ansamblı (1936), M.Maqomayev adına Azərbaycan Dövlət Filarmoniyasında cəmləşdirildi (1936), Azərbaycan Bəstəkarlar İttifaqı (1934), Musiqili Komediya Teatrı (1938, hazırda Ş.Qurbanov adına), Xalq Yaradıcılığı evi (1939), Azərbaycan Dövlət Konservatoriyası nəzdində Azərbaycan Xalq Musiqisini toplamaq və tədqiq etmək məqsədilə elmi-tədqiqat musiqi kabineti (1931) təşkil edildi.

20-ci illərdə R.M.Qlier Azərbaycan musiqi folklorundan geniş istifadə edərək “Aşıq Qərib” dastanı əsasında “Şahsənəm” (tamaşası 1927) operasını yazdı. Bu opera dünya musiqi mədəniyyəti nailiyyətlərindən bəhrələnməklə Azərbaycan xalq musiqisi nümunələri əsasında klassik opera yaradılması yolunda ilk təşəbbüs idi.

Ü.Hacıbəyov monumental xalq qəhrəmanlıq epopeyası olan “Koroğlu”nu (SSRİ Dövlət mükafatı, 1941) yaratdı. Yüksək sənətkarlığı və əsl mənada novatorluğu ilə fərqlənən bu operada milli ruh və psixoloji dərinlik öz əksini tapmışdır. Ü.Hacıbəyov “Koroğlu” operasında milli musiqinin janr, kompozisiya, məqam-intonasiya əsası ilə klassik opera sənətinin musiqi ifadə vasitələrinin bəstəkar xüsusiyyətlərinin üzvi vəhdətinə nail olmuş, milli opera sənətinin şah əsərini yaratmışdır. Koroğlu obrazını bu rolun klassik ifaçısı Bülbül yaratmışdır. O bu rolu 400 dəfədən artıq ifa etmişdir.

20-40-cı illərdə yeni bəstəkarlar nəsli — S.Rüstəmov, Ə. Bədəlbəyli, A.Zeynallı, Niyazi, Q.Qarayev, F.Əmirov, S.Hacıbəyov, C.Hacıyev və b. yaradıcılıq yoluna qədəm qoyur.

30-cu illərin əvvəllərində simfonik orkestr üçün (Ü.Hacıbəyov “Təntənəli marş”, M.Maqomayev “Azərbaycan çöllərində”, “Azad qadının rəqsi”, “Azərbaycan radio marşı RV-8”), xalq çalğı alətləri orkestri üçün (Ü.Hacıbəyov 1-ci və 2-ci fantaziyalar) əsərlər yazılır.

1941-1945 illər müharibəsində doğan qəhrəmanlıq və vətənpərvərlik mövzusu mahnılarda, xalq çalğı alətləri üçün yazılmış əsərlərdə (Ü.Hacıbəyov, S.Rüstəmov), Q.Qarayev və C.Hacıyevin “Vətən” (1945; SSRİ Dövlət mükafatı, 1946) operasında, Q.Qarayev, C.Hacıyev və S.Hacıbəyovun Birinci simfoniyalarında (Azərbaycan musiqisində simfonik janrın ilk örnəkləridir) öz əksini tapmışdır. Niyazinin “Xosrov və Şirin” (1942) operası, Ü.Hacıbəyovun “Sənsiz” və “Sevgili canan” romans qəzəlləri də müharibə illərinin məhsuludur. Yeni qəzəl-romans janrının yaradıcısı Ü.Hacıbəyov bu əsərlərdə nitqi, şeiriyyatı yüksək sənətkarlıqla işləyərək musiqi dilinə çevirmiş, deklomasiya ilə kantilena tipli melodiyanın sintezini yaratmışdır. Böyük Vətən müharibəsi illərində kütləvi mahnı janrı dövrün tələblərinə uyğun xüsusi inkişaf yolu keçir.

Müharibədən sonrakı illərdə milli musiqi yeni yüksəliş dövrü keçirir. Azərbaycan musiqisi istər ölkəmizdə, istərsə də xaricdə böyük nüfuz qazanır.

Q.Qarayevin “Yeddi gözəl” baleti (1952, Nizaminin eyniadlı poeması üzrə, baletmeyster P.A.Qusev; Azərbaycan Opera və Balet Teatrı) Azərbaycan musiqisində yeni mərhələ oldu. “Yeddi gözəl” ilə Azərbaycan balet sənətində yeni musiqi dramaturgiyasının əsası qoyulmuş, əsər balet janrının təkamülündə önəmli rol oynamışdır.

1958-ci ildə Q.Qarayevin “İldırımlı yollarla” (Lenin mükafatı, 1967; P.Abrahamsın eyniadlı romanı üzrə; baletmeyster K.M.Sergeyev) baleti Leninqrad Opera və Balet Teatrında tamaşaya qoyuldu. Bəstəkar baş qəhrəmanların faciəli sevgisini kəskin münaqişəyə qədər yüksəldərək mövzu etibarilə çağdaş tamaşa yaratmışdır. Əsər aydın musiqi konsepsiyası, parlaq xarakterləri, Güney Afrika musiqi folklorundan böyük sənətkarlıqla istifadə edilməsi ilə fərqlənir.

S.Hacıbəyov müasirlərimizin həyatından bəhs edən “Gülşən” (1950, SSRİ Dövlət mükafatı, 1952) baletini yazdı. F.Əmirovun “Gözün aydın” (1946), S.Rüstəmovun “Durna” (1947), S.Ələsgərovun “Ulduz” (1948) operettaları bu janrın örnəkləridir.

50-ci illərdə simfonik musiqi sahəsində xüsusi inkişaf oldu. Dövrün mühüm ictimai-siyasi mövzuları bəstəkarların müxtəlif səpkili simfonik əsərlərində öz ifadəsini tapır. F.Əmirov musiqi tarixində unikal simfonik muğam janrının yaradıcısı kimi məşhurdur. Bəstəkar muğamların məqam, mövzu və digər üslub xüsusiyyətlərini sənətkarcasına simfonik inkişafa uğratmışdır. Əmirov simfonizminə xas orkestr boyalarının əlvanlığı, janr rəngarəngliyi, obraz zənginliyi bu dövrdə yazılan əsərlərində öz əksini tapır.

C.Hacıyev simfonizmi obrazlarının dərin psixoloji fikir yönümü, musiqi inkişafının gərgin dramatizmi, melodikasının geniş epikliyi ilə fərqlənir. S.Hacıbəyovun simfonik yaradıcılığında (2-ci simfoniya; 1946) Böyük Vətən müharibəsi mövzusu dramatik planda açılmış, digər simfonik əsərlərinin musiqisi isə parlaq janr boyaları ilə aşılanmışdır.

C.Cahangirov vokal-simfonik əsərlər bəstələyir (“Arazın o tayında” 1949 poeması, SSRİ Dövlət mükafatı, 1950; “Füzuli” kantatası). “Arazın o tayında” vokal-simfonik poeması özündə həm simfonik, həm də kantata-oratorial musiqinin özəlliklərini toplayan yeni janr idi. Mahnı janrının yüksəlişi S.Rüstəmov, T.Quliyev, R.Hacıyev, C.Cahangirov, Q.Hüseynli, A.Rzayevanın yaradıcılığı ilə sıx bağlıdır. Bu dövrdə bir sıra kinofilmlərə və dram tamaşalarına musiqi bəstələnmiş, ifaçılıq sənəti geniş vüsət almışdı. 1957-ci ildə ilk Dövlət simli kvarteti (A.Əliyev, M.Tağıyev, R.Seyidzadə, S.Əliyev; tələbə və gənclərin 6-cı Ümumdünya festivalı beynəlxalq müsabiqəsinin (1957, Moskva) laureatı) yaradılır. SSRİ xalq artistləri F.Əhmədova (müğənni), L.Vəkilova (balerina), əməkdar incəsənət xadimi Ç.Hacıbəyov (dirijor) və b. ilə təmsil olunmuş yeni ifaçılar nəsli yetişir. 1956-cı ildə Azərbaycan Bəstəkarlar İttifaqının (1990 ildən Azərbaycan Bəstəkarlar və Musiqişünaslar İttifaqı) 1-ci qurultayı keçirilir.

60-80-ci illər Azərbaycan musiqisi yaşlı nəsil bəstəkarlarının yaradıcılıq fəallığı, yeni bəstəkar qüvvələrinin meydana gəlməsi, bütün janrlarda önəmli uğurlar qazanılması, beynəlxalq əlaqələrin genişlənməsi ilə seçilir.

Opera və balet Azərbaycan bəstəkarlarının çox müraciət etdikləri janrlara çevrilir. A.Məlikovun “Məhəbbət əfsanəsi” (1961), F.Əmirovun “Nəsimi haqqında dastan” (1973; Azərbaycan SSR Dövlət mükafatı, 1974), “Min bir gecə” (1979; SSRİ Dövlət mükafatı, 1980) baletləri geniş şöhrət qazanır.

Azərbaycan bəstəkarlarının simfonik və kamera musiqisi xaricdə geniş ifa edilməyə başlamışdır. F.Əmirovun “Şur” və “Kürd ovşarı”, Niyazinin “Rast” simfonik muğamları, Q.Qarayevin və Ü.Hacıbəyovun simfonik əsərləri bir sıra ölkələrdə səslənmiş və yüksək qiymətləndirilmişdir. 80-ci illərdə A.Məlikov, X.Mirzəzadə, A.Əlizadə, F.Əlizadə, F.Qarayev, C.Quliyev və başqalarının əsərləri Avropa, Amerika, Asiya şəhərlərində uğurla ifa edilmişdir. Azərbaycan ifaçıları tez-tez xarici ölkələrdə qastrollarda olurdular.

Xalq artistləri R.Behbudov, Niyazi, Z.Xanlarova, M.Maqomayev və b. geniş şöhrət qazanmışlar. Müğənnilər F.Qasımova (1977, İtaliya, 1-ci mükafat), X.Qasımova (1981, Afina, 1-ci mükafat; P.İ.Çaykovski ad. 8-ci Beynəlxalq müsabiqənin (1982, Moskva) 2-ci mükafatı), pianoçu F.Bədəlbəyli (1967, Qradets-Kralove, ÇSSR; 1968, Lissabon, Portuqaliya, 1-ci mükafat), gənc pianoçulardan M.Hüseynov, M.Adıgözəlzadə və b. müxtəlif müsabiqələrin laureatlarıdır. Bəstəkarlarımızın əsərlərini dinləyiciyə, tamaşaçıya çatdırmaqda, onları təbliğ etməkdə hal-hazırda fəaliyyətdə olan dirijorlarımızın — R.Abdullayevin, C.Cəfərovun, Y.Adıgözəlovun, T.Göyçayevin, G.İmanovanın, R.Mustafayevin, N.Əzimovun və b-nın əməyi danılmazdır.

Azərbaycan muğam ifaçılıq və el sənəti ənənələrinin qorunub saxlanılması və inkişafında xanəndələrdən xalq artistləri X.Şuşinski, R.Muradova, Ş.Ələkbərova, Ə.Əliyev, S.Qədimova, F.Mehrəliyeva, T.İsmayılova, A.Babayev, İ.Rzayev, əməkdar artistlər Z.Adıgözəlov, H.Hüseynov, Q.Rüstəmov, C.Əkbərov, A.Qasımov, tarzənlərdən xalq artistləri Ə.Bakıxanov, H.Məmmədov, B.Mənsurov, Ə.Quliyev, R.Quliyev, əməkdar artistlər Ə.Dadaşov, M.Muradov, F.Ələkbərov, kamançaçalanlardan xalq artisti H.Əliyev, əməkdar artistlər H.Mirzəliyev, T.Bakıxanov, Ş.Eyvazova, F.Dadaşov, nağaraçalan əməkdar artist Ç.Mehdiyev, qarmonçalanlardan Abutalıb (A.Yusifov), Kor Əhəd, Kərbəlayi Lətif, T.Dəmirov, A.İsrafilov, sazçalan Ə.Nəsibov və b-nın xidməti xüsusi qeyd olunmalıdır.

Azərbaycan estrada və caz musiqisi də uğurla inkişaf etmişdir. T.Quliyev, R.Hacıyev 1941-ci ildə yaranmış Azərbaycan Dövlət Caz Orkestri (bədii rəhbəri Niyazi, musiqi rəhbəri T.Quliyev) üçün əsərlər bəstələyirdilər. P.Rüstəmbəyov (saksafon), A.Bünyadzadə, D.Bağırbəyova və b. orkestrin ilk ifaçıları olmuşlar. 1956-cı ildə Azərbaycan Dövlət Estrada Orkestri (bədii rəhbəri R.Hacıyev), 1957-ci ildə “Biz Bakıdanıq” estrada ansamblı, 1960-cı ildə Azərbaycan Televiziya və Radiosunun Estrada Orkestri (bədii rəhbəri və dirijoru T.Əhmədov), 60-cı illərdə “Qaya” kvarteti (sonralar vokal-instrumental ansamlı, bədii rəhbəri əməkdar artisti T.Mirzəyev), 1966-cı ildə Azərbaycan Dövlət Mahnı Teatrı (bədii rəhbər və solist R.Behbudov), 1975-ci ildə Azərbaycan Dövlət Estrada-Simfonik Orkestri (solisti və bədii rəhbəri M.Maqomayev) yaranmış və Azərbaycan estrada sənətinin inkişafında mühüm rol oynamışlar. Müharibədən sonrakı illərdə estrada sənətinin bədii səviyyəsinin yüksəlməsinə opera müğənnilərinin (R.Atakişiyev, L.İmanov) təsiri olmuşdur. R.Behbudov və M.Maqomayevin yaradıcılığı estrada sənətini zənginləşdirmişdir.

Xalq artistləri Ş.Ələkbərova, G.Məmmədov, M.Babayev, F.Kərimova, E.Rəhimova, Y.Rzazadə, O.Ağayev, İ.Quliyeva, əməkdar artist A.Qəniyev, eləcə də H.Hadıyev, A.İslamzadə və b. estrada mahnılarının təbliğində fəal xidmət göstərmişlər.

Azərbaycan caz musiqisinin inkişafında bəstəkar və pianoçu V.Mustafazadənin müstəsna rolu olmuşdur. V.Mustafazadə təşkil etdiyi “Sevil” və “Muğam” ansambllarının rəhbəri olmuş, 8-ci Beynəlxalq caz müsabiqəsində (Monte-Karlo, 1978) 1-ci mükafata layiq görülmüşdür. R.Babayev, V.Sadıqov, A.Hüseynov, C.Zeynallı, Ə.Mustafazadə və başqa ifaçılar da Caz sənətinin inkişafına öz töhfələrini vermişlər.

Bunların sırasında V.Adıgözəlovun “Qarabağ şikəstəsi” və “Qəm karvanı” (1999) oratoriyaları, T.Bakıxanovun “Qarabağ harayı” (2001) simfoniyası, A.Əlizadənin “Ana torpaq” (1993) odası, N.Məmmədovun Xocalı hadisələrinə həsr edilmiş 7-ci simfoniyası (1998), R.Mustafayevin “Haqq səninlədir, Azərbaycan” (1992) kantatası, H.Xanməmmədovun “Əlimdə sazım ağlar” xalq çalğı alətləri üçün poeması (1991,Qarabağ şəhidlərinə həsr), S.İbrahimovanın “Vətən şəhidləri” (1990) kantatası, tar və simli orkestr üçün “Sənin üçün darıxıram, Şuşam” (1999) və b. xüsusi yer tutur.

2002-ci ildə A.Əlizadənin A.Dümanın əsəri əsasında “Qafqaza səyahət” baletinin ilk tamaşası oldu. Bu illərdə T.Bakıxanovun “Xeyir və şər” (1990) birpərdəli baleti , H.Məmmədovun “Şeyx Sənan”, O.Zülfüqarovun “Əlibaba və 40 quldur” (1990) baleti yazılmışdır.

Müstəqillik dövründə Azərbaycan bəstəkarlarının xaricdə müxtəlif musiqi festivallarında, beynəlxalq müsabiqələrdə, dünyanın mötəbər mədəniyyət, musiqi layihələrində iştirak etmək, Azərbaycan musiqisini dünyada təmsil edib, onu bir daha tanıtdırmaq imkanları genişlənir. A.Məlikovun, V.Adıgözəlovun, X.Mirzəzadənin, A.Əlizadənin, T.Bakıxanovun, F.Qarayevin, İ.Hacıbəyovun, F.Əlizadənin, C.Quliyevin, E.Dadaşovanın, R.Həsənovanın, Q.Məmmədovun, F.Hüseynovun əsərləri Türkiyədə, Norveçdə, Hollandiyada, Kiprdə, ABŞ-da, İsveçrədə, Almaniyada, Tailandda və b. ölkələrdə səslənmiş, nüfuzlu müsabiqələrin qalibləri olmuşlar. Türkiyədə A.Məlikovun (7 saylı simfoniyası), V.Adıgözəlovun (“Çanaqqala” oratoriyası), Kiprdə T.Bakıxanovun (“Quzey Kipr fəsilləri”, “Quzey Kipr suitası”) və başqalarının əsərlərinin premyeraları keçirilmişdir. Hollandiyada F.Qarayevin (“Xütbə, Muğam, Surə”, “Babil qiyaməti”), F.Əlizadənin (“İlğım”), R.Həsənovanın (“Səma”) əsərləri ifa edilmişdir. “İpək yolu” layihəsində F.Əlizadə (“Dərviş”), və C.Quliyevin (“Karvan”) iştirakı uğurla nəticələnmişdir. F.Hüseynov UNESCO və Yaponiyanın keçirdiyi müsabiqənin (“Zamana səyahət” simfonik orkestri üçün Konsert) qalibi olmuş, BMT-nin mükafatına (“Qoy dünyada sülh olsun” oratoriyası) layiq görülmüşdür.

1999-cu ildə mahir muğam ifaçısı A.Qasımov muğam sənətinin inkişafı və təkmilləşdirilməsi yolunda nailiyyətlərinə görə UNESCO -nun qızıl medalı ilə təltif edilmişdir. Fransada keçirilən Beynəlxalq festivalda Azərbaycan Dövlət Simfonik Orkestrinin (bədii rəhbər və dirijor, xalq artisti R.Abdullayev) ifasında Ü.Hacıbəyov, Q.Qarayev və F.Əmirovun əsərləri uğurla ifa edilmişdir. Almaniyada “Ekspo-2000” Beynəlxalq sərgisində Azərbaycan Dövlət Kamera Orkestrinin, Dövlət Mahnı Teatrının, Dövlət Rəqs Ansamblının və bir qrup incəsənət xadimlərinin parlaq çıxışı da bu çağın musiqi həyatının diqqət mərkəzində olmuşdur.

2003-cü ildə V.Adıgözəlovun Azərbaycan şairəsi Natəvana həsr edilmiş “Xan qızı Natəvan” (2003, dekabr) operasının premyerası oldu. Görkəmli bəstəkarımızın bu əsəri milli operanın inkişaf tarixində layiqli yerini tutdu.

2006-cı ildə Bakıda dünya şöhrətli musiqiçi Mstislav Rostropoviçin təşəbbüsü ilə Şostakoviç Festivalı keçirilmişdir. Festival dahi rus bəstəkarının anadan olmasının 100 illik yubileyinə həsr olunmuşdur. 2007-ci ildə İtaliyada “Vela festival” “Klassik Ariano” festivalında Azərbaycan Dövlət Simfonik orkestrinin (bədii rəhbər və dirijor, xalq artisti R.Abdullayev) ifasında Ü.Hacıbəyov, Q.Qarayev və F.Əmirovun əsərləri uğurla ifa edilmişdir. 2007-ci ildə Bakıda Vokalçıların Bülbül adına Dördüncü Beynəlxalq Müsabiqəsi keçirilmişdir. Bu mötəbər müsabiqədə Rusiyadan, Ukraynadan, Gürcüstandan, Belarusiyadan, Türkiyədən, Özbəkistandan, Qazaxıstandan 70 vokalçı iştirak edirdi. 2007-ci ildə Heydər Əliyev Fondunun təşkilatçılığı ilə Bakıda Birinci Beynəlxalq Mstislav Rostropoviç Festivalı keçirilmişdir. Festival çərçivəsində Azərbaycan Dövlət Opera və Balet Teatrında bəstəkar Firəngiz Əlizadənin “Qarabağnamə” operasının premyerası böyük müvəffəqiyyətlə keçmişdir. 2007-ci ildə F.Əlizadə UNESCO-nun “Dünyanın artisti” adına layiq görülmüşdür.

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin təşəbbüsü ilə 29 ildən sonra 12-13 may 2021-ci ildə “Xarıbülbül” musiqi festivalı ölkəmizin mədəniyyət paytaxtı Şuşanın əsrarəngiz Cıdır düzündə yenidən təşkil olundu.

Heydər Əliyev Fondunun təşkilatçılığı ilə keçirilən festivalın ilk günündə ölkəmizdə yaşayan müxtəlif xalqların musiqi yaradıcılığı “Azərbaycan musiqisində multikulturalizm” mövzusunda təqdim edilib. Ölkəmizin müxtəlif bölgələrində yaşayan ayrı-ayrı xalqların musiqi qrupları və ifaçıları öz çıxışları ilə Azərbaycanın millətindən, dinindən asılı olmayaraq hər bir kəsin vahid Vətəni olduğunu, hər bir vətəndaşın da bu torpaq uğrunda yaşadığı ideyasını çatdırıb.

2023-cü ildə PPT-də (w Ən Yaxşı Alternativlər) Musiqini necə əlavə etmək olar

PowerPoint bütün dünyada ən populyar təqdimat vasitələrindən biridir, sinif fəaliyyəti, konfranslar, işgüzar görüşlər, seminarlar və sair üçün geniş istifadə olunur. Təqdimat uğurlu hesab olunur, çünki o, məlumatı başa düşülən şəkildə çatdırmaqla yanaşı auditoriyanı cəlb edə bilir.

Vizual incəsənət, musiqi, qrafika, memlar və natiq qeydləri. təqdimatın uğuruna töhfə verən əsas əlavələrdir. Əvvəlki məqalədə biz artıq təqdim etdik slaydlara qeydləri necə əlavə etmək olar. Beləliklə, PPT-yə musiqi əlavə etməyi öyrənməyin vaxtı gəldi.

Mündəricat

• PPT-yə musiqi əlavə etmək necə vacibdir?
• PPT-də musiqini necə əlavə etmək olar?
• PPT-ə musiqi əlavə etməyin alternativ yolları
• Key Takeaways

Təqdimatınızı təsirli etmək üçün musiqini PPT-yə necə əlavə etmək olar – Mənbə: Forbes

• Powerpoint-ə qeydləri necə əlavə etmək olar
• Powerpoint-də necə video əlavə etmək olar

PPT-yə musiqi əlavə etmək necə vacibdir?

Musiqi təqdimatı daha yaxşı edə bilər. Mütəxəssislərin fikrincə, təqdimat boyu dinləyiciləri effektiv şəkildə cəlb etmək onların emosiyalarını və düşüncələrini cəlb edir. Musiqi onların beyinlərini stimullaşdırmaq və işıqlandırmaq üçün daha yaxşı bir yoldur.

Uyğun olaraq Psixologiya gün, musiqi seçiminin təsadüfiliyi dopamin artımına güclü təsir göstərir. Təqdimatınıza mahnı və musiqi üslublarını diqqətlə daxil etmək daha çox diqqəti cəlb etməyə və biliklərin mənimsənilməsini yaxşılaşdırmağa kömək edə bilər.

PPT-də musiqini necə əlavə etmək olar?

PPT-də musiqini necə əlavə etmək olar – Fon musiqisi

Siz slaydlarınızda bir neçə addımda tez və avtomatik mahnı oxuya bilərsiniz:

• Haqqında Taxmaq nişanı seçin Audio, və sonra üzərinə klikləyin Mənim kompüterimdə audio
• Artıq hazırladığınız musiqi faylına göz atın, sonra seçin Taxmaq.
• Haqqında Playback nişanı, iki seçim var. seçin Arxa fonda oynayın musiqi çalmaq istəsəniz, başa çatdırmaq üçün başlanğıcı avtomatik olaraq formalaşdırın və ya seçin Stil yoxdur bir düymə ilə istədiyiniz zaman musiqi çalmaq istəyirsinizsə.

AhaSlides ilə interaktiv olun

Musiqidən başqa, gəlin Powerpoint-ə interaktiv testlər, söz buludu və canlı sorğu əlavə edək. Pulsuz qeydiyyatdan keçin və şablon kitabxanasından interaktiv slaydlarımızı yoxlayın!

PPT-də musiqini necə əlavə etmək olar – Səs effektləri

PowerPoint-in pulsuz səs effektləri təklif edib-etmədiyini və slaydlarınıza səs effektlərinin necə əlavə olunacağını düşünə bilərsiniz. Narahat olmayın, bu sadəcə bir tort parçasıdır.

• Əvvəlcə Animasiya funksiyasını qurmağı unutmayın. Mətni/obyekti seçin, “Animasiyalar” üzərinə klikləyin və istədiyiniz effekti seçin.
• “Animasiya panelinə” keçin. Sonra, sağdakı menyuda aşağı oxu axtarın və “Effekt Seçimləri” üzərinə klikləyin.
• Cizgi mətninizə/obyektinizə, vaxta və əlavə parametrlərə daxil etmək üçün daxili səs effektlərini seçə biləcəyiniz növbəti pop-up qutusu var.
• Səs effektlərinizi səsləndirmək istəyirsinizsə, açılan menyuda “Digər Səs”ə keçin və kompüterinizdən səs faylına göz atın.

Musiqini PPT-yə necə əlavə etmək olar – axın xidmətlərindən musiqi yerləşdirmək

Bir çox onlayn axın xidmətləri zəhlətökən reklamların qarşısını almaq üçün sizdən üzvlük haqqını ödəməyi tələb etdiyinə görə, siz onlayn musiqi oxutmağı və ya onu Mp3 kimi endirməyi və onu aşağıdakı addımlarla slaydlarınıza daxil etməyi seçə bilərsiniz:

• “Daxil et” sekmesini və sonra “Audio” düyməsini basın.
• Açılan menyudan “Online Audio/Video” seçin.
• Əvvəllər kopyaladığınız mahnının linkini “URL-dən” sahəsinə yapışdırın və “Daxil et” düyməsini klikləyin.
• PowerPoint musiqini slaydınıza əlavə edəcək və siz audio faylı seçdiyiniz zaman görünən Audio Tools sekmesinde oxutma seçimlərini fərdiləşdirə bilərsiniz.

Göstərişlər: Siz həmçinin PPT-ni fərdiləşdirmək və musiqi daxil etmək üçün onlayn təqdimat alətindən istifadə edə bilərsiniz. Növbəti hissədə bunu yoxlayın.

PPT-yə musiqi necə əlavə etmək olar – Sizin üçün bəzi faydalı məsləhətlər

• Təqdimatınız bitənə qədər bir sıra mahnıları təsadüfi oxutmaq istəyirsinizsə, mahnını müxtəlif slaydlarda təşkil edə və ya üçüncü tərəf proqramlarından istifadə edə bilərsiniz.
• Lazımsız musiqi hissəsini silmək üçün səsi birbaşa PPT slaydlarında asanlıqla kəsə bilərsiniz.
• Solğunlaşma və sönmə vaxtlarını təyin etmək üçün Solğun Müddət seçimlərində Solğun effekti seçə bilərsiniz.
• Mp3 növünü əvvəlcədən hazırlayın.
• Slaydınızın daha təbii və mütəşəkkil görünməsi üçün audio işarəsini dəyişdirin.

PPT-ə musiqi əlavə etməyin alternativ yolları

PowerPoint-ə musiqi daxil etmək, təqdimatınızı daha effektiv etmək üçün yeganə yol olmaya bilər. Bunun bir neçə yolu var interaktiv PowerPoint hazırlayın AhaSlides kimi onlayn alətlə.

Siz AhaSlides proqramında slayd məzmununu və musiqini sərbəst şəkildə fərdiləşdirə bilərsiniz. İstifadəsi asan interfeys ilə proqrama alışmağınız çox vaxt çəkməyəcək. Siz müxtəlif hallarda və tədbirlərdə əylənmək üçün musiqi oyunları təşkil edə bilərsiniz, məsələn, sinif partiyaları, komanda qurmaq, komanda görüşündə buzqıranlar və s.

AhaSlides PowerPoint ilə tərəfdaşlıqdır, ona görə də təqdimatınızı rahatlıqla tərtib edə bilərsiniz AhaSlides şablonlar hazırlayın və onları birbaşa PowerPoint-ə birləşdirin.

AhaSlides interaktiv şablonları ilə əylənin.

Key Takeaways

Beləliklə, PPT-yə musiqi əlavə etməyi bilirsinizmi? Yekun olaraq, slaydlarınıza bəzi mahnılar və ya səs effektləri əlavə etmək faydalıdır. Bununla belə, PPT vasitəsilə fikirlərinizi təqdim etmək bundan daha çox ehtiyac duyur; musiqi sadəcə bir hissədir. Təqdimatınızın işləməsini və ən yaxşı nəticə əldə etməsini təmin etmək üçün digər elementlərlə birləşdirməlisiniz.

Çoxlu əla xüsusiyyətləri ilə, AhaSlides təqdimatınızı növbəti səviyyəyə yüksəltmək üçün ən yaxşı seçiminiz ola bilər.

Quru göbələklər

Qurudulmuş göbələklər əladır – ləzzətlə doludur, saysız-hesabsız yeməklərlə birlikdə gedin və onları demək olar ki, əbədi saxlaya bilərsiniz. Onları suda isladıb şorba, risottoda, makaronda istifadə edə bilərsiniz . əsasən düşünə biləcəyiniz hər hansı bir dadlı reseptdə. Göbələkləri özünüz qurutmaq üçün bu addımları izləyin.

Addımlamaq

Metod 3: Fırında göbələk quru

1. Göbələkləri təmizləyin. Mümkünsə göbələkdəki zibilləri silmək üçün bir fırça və ya bir parça quru mətbəx kağızı istifadə edin. Göbələkləri təmizlədiyiniz zaman ıslanmamalısınız, çünki su quruduğunuz zaman və ya daha sonra saxlama zamanı göbələkdə digər rəqib göbələklərin böyüməsinə səbəb ola bilər. O göbələkdən yeyirsinizsə, xəstələnə bilərsiniz.
2. Üzərində fırçalaya bilməyəcəyiniz ləkələr və ya kirlər varsa, nəmli bir parça istifadə edib bir az daha sürtün. Daha sonra nəm qalmaması üçün quru bir parça ilə quruduğunuzdan əmin olun.

• Çörək qabını yağlamayın, çünki göbələklər yağı udarsa ləzzət dəyişir və quruması daha uzun sürər.

• Göbələklərdə görünən bir nəm olmadığını yoxlayın. Əgər varsa, onları yenidən çevirin və nəmini bir kağız dəsmal ilə ləkələyin və bir müddət yenidən sobaya qoyun.

Metod 3-dən 2: Göbələkləri təbii şəkildə qurutun

1. Göbələkləri təmizləyin və dilimlərə kəsin. Yuxarıda təsvir edildiyi kimi göbələkləri yalnız bir fırça və ya quru bir parça ilə təmizləməlisiniz. Suyun üstündə küf yarana biləcəyi üçün istifadə etməyin. Göbələkləri təxminən 0,5 sm dilimlərə kəsin.
2. Hava şəraitinə baxın. Bu göbələk qurutma üsulu yalnız havada çox az nəmlik olan günəşli günlərdə edilə bilər. Çox nəmdirsə, göbələklərin quruması çox daha uzun olacaq və küflənməyə başlaya bilərlər.
3. Qurumaları üçün yaxşı bir yer tapın. Seçimlər arasında yaxşı hava sirkulyasiyası olduğu təqdirdə günəşli bir otaq, pəncərə və ya düz bir dam daxildir. Quşların, həşəratların, digər heyvanların və ya nəmin göbələklərə çata bilməyəcəyi bir yer tapın.
4. Göbələkləri qurumağa qoyun. Bunun üçün iki seçim var. Göbələkləri quruyan bir rəfə qoya bilər və ya rulet ipinin bir hissəsinə basa bilərsiniz.
   • Qurutma rəfində: Göbələkləri tək bir təbəqəyə düz qoyun. Onların üst-üstə düşməməsinə və ya quruyarkən bir-birinə yapışa biləcəyinə əmin olun.Göbələkləri bir çox yemək mağazasında tapa biləcəyiniz mesh günbəz ilə örtün. Bu, milçəkləri göbələklərdən uzaqlaşdırır. Əgər belə bir zəng qabınız yoxdursa, göbələklərin üzərinə bir parça cuna da uzada bilərsiniz.
   • Rulad ipi ilə: Sterilizə olunmuş iynə ilə göbələkləri ipin üstünə sürün. Sterilizasiya etmək üçün iynə ilə bir neçə dəfə alovdan keçin. İndi göbələkləri boncuklu bir boyunbağı ilə olduğu kimi yuyun.
5. Göbələkləri qurutmaq üçün seçdiyiniz yerə qoyun. Rulad ipi metodundan istifadə edirsinizsə, onları günəşin altında quru bir yerə asın. Göbələklər bir-iki gün günəşdə asılsın. Hər gün tərəqqini yoxlayın.
   • Göbələklər iki gündən sonra tam qurumamışsa sobaya bir müddət qoyaraq qurutma prosesinə kömək əli verməyiniz lazım ola bilər. Bunu öyrənmək üçün bu məqalənin 1-ci üsulunu oxuyun.

Metod 3-dən 3: Göbələkləri donduraraq qurutun

1. Düz bir iş səthinə bir kağız dəsmal qoyun. Üzərinə təmizlənmiş və dilimlənmiş göbələkləri bir təbəqəyə qoyun. Üst-üstə düşməməlidirlər, sonra bir-birinə yapışa bilərlər. Göbələklərin tamamilə quru olması çox vacibdir. Üzərində az miqdarda su varsa, göbələyi dondurub məhv edə bilər.
2. İndi göbələklərin üstünə bir qat mətbəx kağızı qoyun. Üstünə başqa bir göbələk qatını, üstünə də bir qat mətbəx kağızı qoyun. Qurumaq istədiyiniz bütün göbələklər bitənə qədər bunu etməyə davam edin.
3. Göbələklərdən və mətbəxdən hazırlanan bu “tortu” bir kağız torbaya qoyun. Beləliklə, içərisinə yaxşı oturması üçün böyük bir kağız torba istifadə etməlisiniz. Kağız torba göbələk quruyarkən suyun buxarlanmasına imkan verir.
4. Kağız torbanı dondurucuya qoyun. Bir müddət sonra göbələklər dondurucuda quruyacaq. Bu proses yuxarıda göstərilən digər iki metoddan daha yavaşdır, lakin çox təsirli olur – xüsusən də göbələklərdən hələ istifadə etmək istəmirsinizsə.

Göstərişlər

• Qurudulmuş göbələkləri istifadə etməzdən əvvəl islatmaq üçün qaynar su və ya stokdan istifadə edin.
• Qurudulmuş göbələklər təzə göbələklərdən daha güclü bir ləzzətə malikdirlər, buna görə reseptinizdə onlardan daha azına ehtiyacınız var.

Xəbərdarlıqlar

• Bəzi yabanı göbələklər zəhərlidir. Onları yemədən əvvəl hansı növün olduğunu bildiyinizə əmin olun.

Ehtiyaclar

• Soba
• Fırça
• Kağız dəsmal
• Bıçaq
• Soba nimçəsi, tofka qabı
• Saxlama qabları və ya qablar
• Qurutma rafı
• Roulade ip
• Günəş